Pomiędzy 12 a 15 października br. odbywa się w Taipei impreza UEFI Plugfest, poświęcona standardowi EFI (UEFI), mającemu zastąpić BIOS w komputerach. Uczestnicy zjazdu analizują dotychczasowe implementacje standardu i testują ich interoperacyjność. Warto z tej okazji przypomnieć sobie, czym jest UEFI i na czym polega innowacyjność tej technologii.
BIOS (Basic Input Output System) jest podstawowym oprogramowaniem zapisanym w układach płyty głównej komputera i spełnia kluczową rolę w jego rozruchu. Kiedy włączamy komputer, uruchamiają się procedury Power On Self Test, analizujące poprawność pracy zainstalowanego w komputerze sprzętu (procesor, pamięć operacyjną, klawiaturę, napędy, karty rozszerzające i urządzenia peryferyjne) a w dalszej kolejności inicjujące uruchomienie systemu operacyjnego.
Problem w tym, że BIOS jest jak na dzisiejsze standardy mocno przestarzały. Powstał przecież ponad dwie dekady temu i nie odzwierciedla postępu technologicznego, jaki dokonał się w tym czasie. Oto dowód - chociaż nowoczesne pecety mogą pracować w trybie 32- czy 64-bitowym, konwencjonalny BIOS działa w 16-bitowym trybie rzeczywistym. Powoduje to opóźnienia w rozruchu komputera, trwające od kilkunastu sekund. Na domiar złego każda zmiana w sprzęcie, np. nowy procesor, nowy typ twardych dysków czy nowy interfejs wymagają kolejnej konfiguracji BIOS-u, wprowadzanej przez wytwórców komputerów bądź płyt głównych.
EFI wkracza na scenę
Bolączki BIOS-u rozpoznano już pod koniec XX stulecia. W 1998 r. Intel zainicjował akcję Intel Boot Initiative (IBI), której celem było opracowanie zamiennika BIOS-u. Tak narodził się EFI, czyli Extensible Firmware Interface. Początkowo EFI było rozwijane jako firmware dla platformy Itanium, jednak jako modularne, łatwe do przeniesienia rozwiązanie, szybko znalazło się w świecie architektury procesorów 32-bitowych.
W 2005 r. grono producentów - w tym Intel, IBM, HP, AMD, Microsoft i Dell - utworzyło Forum UEFI (Unified Extensible Firmware Interface), które podjęło się trudu opracowania systemu UEFI. Mniej więcej w tym samym czasie pojawiły się pierwsze produkty Intela (serwery) z architekturą IA32, wykorzystujące EFI.
Wiemy już więc, dlaczego w ogóle pojawiła się konieczność zastąpienia BIOS-u nową technologią. A jakie są różnice między BIOS-em a EFI (UEFI)?
Przede wszystkim pamiętajmy, że EFI nie zastąpi zupełnie systemu BIOS - technologia ma określać model interfejsu sprzęgającego system operacyjny z oprogramowaniem firmware peceta lub serwera. Dlatego też do zaimplementowania opcji POST i Setup w dalszym ciągu potrzebne będzie firmware.
1. W przeciwieństwie do BIOS-u EFI pracuje w trybie chronionym. Tryb rzeczywisty pamięta najstarsze CPU zgodne z architekturą x86 - w tym intelowskie 8086 - i zapewnia jedynie 1-megabajtową przestrzeń adresową pamięci; jest dezaktywowany z momentem przejęcia przez system operacyjny kontroli nad hardware'm komputera. Tymczasem tryb chroniony na potrzeby przestrzeni adresowej "uwalnia" całe gigabajty RAM-u. Efekt? Znaczące skrócenie czasu uruchamiania się systemu po włączeniu komputera.
2. EFI to praktycznie system operacyjny z systemem plików, stosem TCP/IP i graficznym interfejsem użytkownika (funkcjonalności te nie muszą być integrowane w każdym produkcie, ale istnieje taka możliwość). Daje to elastyczność w dostosowaniu EFI do wymagań użytkowników.
3. Modularność - łatwo jest napisać moduł obsługujący np. nowe urządzenie, który będzie w bezbolesny sposób zintegrowany z EFI udostępnionym przez różnych producentów.
Do tej listy można też dodać ustandaryzowane API, ułatwiające pisanie rozszerzeń, oraz fakt, że EFI jest tworzone w języku C. "To spore ułatwienie dla developerów zarówno przy czytaniu kodu jak i przenoszeniu na inne platformy" - zauważa Jacek Peszek z firmy Intel.
Apple dało radę
Rozwój specyfikacji EFI/UEFI trwa już kilkanaście lat, lecz mimo to nie standard nie zdążył się spopularyzować - wyłączając komputery Mac. Jacek Peszek przyznaje, że istotnie - wprowadzenie na rynek PC tej technologii nie jest tak szybkie, jak można by oczekiwać: "Ale jak mówi jedno z praw Murphy'ego: 'Lepsze jest wrogiem dobrego'. Skoro konwencjonalny BIOS działa poprawnie z najnowszym sprzętem, a systemy operacyjne działają z BIOS-em, trudno się dziwić producentom komputerów, że ociągają się z przejściem na EFI".
Premiera EFI w rodzinie systemów Windows miała mieć miejsce wraz z wprowadzeniem Visty (obsługę specyfikacji wprowadził już Service Pack 1 dla tego systemu) jednak Microsoft przesunął ją z powodu braku wystarczającej liczby platform. Apple nie miało takich problemów i wraz z odejściem od stosowania procesorów PowerPC na rzecz architektury x86 wprowadziło EFI (co zresztą odbyło się w ścisłej współpracy z Intelem).
"To, że specyfikacja jest wciąż rozwijana nie oznacza, że siłą napędową są problemy i trudności. Jak każda technologia, EFI rozwija się by sprostać coraz bardziej wyśrubowanym oczekiwaniom klientów" - ocenia przedstawiciel Intela.
EFI a "zwykły user"
Czy EFI będzie oferować równie szerokie możliwości konfiguracji, co BIOS? A zarazem, czy będzie bardziej przyjazny (często wobec nadmiaru opcji biosowych niezaawansowani użytkownicy wolą w nich w ogóle nie gmerać)?
Korzyści, jakie przyniesie klientom powszechne wprowadzenie EFI, zależą od producentów sprzętu i od tego - jak ujmuje to Peszek - jak "skroją" EFI. "Może on wyglądać tak jak konwencjonalny BIOS, ale równie dobrze może umożliwiać oglądanie stron internetowych bez konieczności odpalania systemu operacyjnego".
EFI może dać znacznie większe możliwości konfiguracji w związku z łatwą integracją nawet skomplikowanych interfejsów użytkownika - mówi przedstawiciel Intela. "Ale czy większe możliwości konfiguracji oznaczają ułatwienie dla mniej wprawnych użytkowników? Jak wcześniej wspomniano, wszystko zależy od producenta. Można sobie wyobrazić EFI konfigurowane za pomocą poleceń głosowych, ale czy o to nam chodzi? To raczej byłaby sztuka dla sztuki, możliwa do zaimplementowania już dziś."
Rok 2011 rokiem EFI?
Niektórzy specjaliści spodziewają się, że przyszły rok może okazać się dla standardu EFI rokiem przełomowym. Brian Richardson z firmy AMI, produkującej własną wersję BIOS-u, na łamach portalu BBC ocenił, że w 2011 r. szala może przeważyć na stronę ostatecznego sukcesu tej technologii.
"To kolejne pytanie do producentów sprzętu" - twierdzi Peszek. "Na pewno EFI szybciej zdobywa pole na rynku mobilnym, desktopy zostają w tyle. Ale faktycznie przyszły rok może być punktem zwrotnym" - konkluduje.
Nowe asusy na P67 ponoć mogą mieć już UEFI zamiast BIOS'u. Obejrzyjcie sobie filmik z powyższego news'a, jest tam pokazane działające UEFI na P8P67 Deluxe.
Asus'a rozumiem ale na co inni czekają. Ale jak to w życiu bywa wystarczy że ktoś zrobi pierwszy krok to zaraz za nim inni pójdą.
ps. nie mylić z "W pecetach nie zdobył on zbyt dużej popularności, a jedynym producentem, który zdecydował się na wydanie płyty głównej z EFI (jednej!), był Microstar."
_________________ iHack ProMultiboot Chameleon 2.1 Enoch-r1970 Asus Rampage II Extreme # Intel Core i7 920 D0 @ 4.0GHz (Noctua NH-U12P SE1366) # nVidia GTX285 @ 702/2592 # SupremeFX X-Fi Audio Card # Kingston 1600MHz HyperX CL9 (3x2048) # Belkin Mini BT Adapter # Asus WL-138g v2 # Thermaltake Kandalf VA9003BWSADD: Dell UltraSharp U3011 # Logitech MX Revolution # Logitech diNovo Edge # WD My Book Studio II 2TB # Logitech Z5500 Browser Speed Comparisons / Piszę poprawnie po polsku!
Z efi/uefi, to tak naprawdę największym hamulcowym jest znów microsoft. Pierwszy os na zwykłe komputery obsługujące efi/uefi to dopiero Vista + SP1, więc ja się nie dziwię producentom płyt że nie wprowadzają płyt które byłby nie kompatybilne z wiodącym systemem, kto później by kupił taką płytę.
Myślę, że podobnie sprawa wygląda z GUID. Windows nie potrafi zbootować się z takiego układu partycji bez UEFI. A w dzisiejszych czasach ograniczenia MBR stają się coraz bardziej dokuczliwe.
_________________ Mac OS X Snow Leopard 10.6.8 (Retail x86_64)|Samsung R510|Magic Mouse
Core 2 Duo T6400 2GHz|4GB DDR2 800MHz|PM45 + ICH9M|GeForce 9200M GS 512MB|ALC262|HM500JJ|Yukon 88E8055|BCM94321MC Piszę poprawnie po polsku!Nie pomagam prywatnie przez PW. | Kext Wizard | Chameleon Wizard | HDA Wizard
Wystarczy zobaczyć ile kosztują już dyski 2TB i ile jest modeli 3TB. Problem z biosem zaczyna być właściwie najbardziej bolący ze względu na ograniczenia jego w obsłudze HDD...
Czytając opisy nowych płyt na 1155 widzę, że niektóre modele mają EFI zamiast BIOSu. Czy to jest to samo EFI znane z OSX, czy jakiś inny wynalazek i co to oznacza dla hackintosha? Wydaje mi się, że to dobry znak dla osx86.
rzeczywiście jest już temat o EFI, ale w dyskusji nie ma ani słowa o hackintoshach i ewentualnych korzyściach jakie EFI przyniesie dla osx86. Skoro nie trzeba będzie już emulować EFI, to wydaje mi się, że na nowych płytach głównych instalacja mac os będzie dużo łatwiejsza i odpadnie cała zabawa z łataniem DSDT. Mam rację, czy za bardzo uprościłem?
Nie możesz pisać nowych tematów Nie możesz odpowiadać w tematach Nie możesz zmieniać swoich postów Nie możesz usuwać swoich postów Nie możesz głosować w ankietach Nie możesz załączać plików na tym forum Nie możesz ściągać załączników na tym forum
Forum użytkowników Mac OS X na PC. Co to jest Hackintosh. Instalacja Mac OS X na PC z płyty Retail. Instalacja i opisy dystrybucji iDeneb, iPC, Kalyway, Leo4ALL, iAtkos.
odpowiedź masz w art... jest - jest, działa - działa, to po co zmieniać 
więc ja się nie dziwię producentom płyt że nie wprowadzają płyt które byłby nie kompatybilne z wiodącym systemem, kto później by kupił taką płytę.
